Zandloper

Tegenwoordig schilderen veel mensen een zandloper op hun luiken. De oorspronkelijke betekenis van afwijkende kleuren op luiken is hun blijkbaar onbekend. Het betekend namelijk dat de boerderij niet het eigendom is van de bewoners, maar van een kasteel of landgoed. De gebruikte kleuren werden dan ook op het kasteel en het landgoed gebruikt en waren dikwijls afgeleid van de hiraldische kleuren van het wapen van de adellijke familie.

Herenboerderij

Her en der op het platteland zijn heren- of pachtboerderijen te vinden. Boerderijen die in eigendom waren van een adellijke heer of een gegoede burger die het werk uitbesteedde aan een pachter. De meeste van deze boerderijen zijn opvallend groot en rijk, maar soms is het minder duidelijk te zien dat het hier om een pachtboerderij gaat. De boerderij diende als een soort zomerverblijf voor zijn rijke heer. Een herenboerderij heeft vaak allerlei stedelijke kenmerken, zoals een groot voorhuis, natuurstenen versieringen of een statige voordeur met een natuurstenen omlijsting. Het kleurgebruik bij zo’n boerderij kan duidelijk afwijken van wat in de rest van de regio gebruikelijk is. Zandlopers op de luiken verwijzen meestal naar een (oorspronkelijke) adellijke eigenaar. Vrije boeren waren er trots op dat hun boerderij geen pachtboerderij was en schilderden daarom bewust geen zandlopers.

Verder lezen

• Luiken onderhouden
• Het boek ''Kleur op boerderijen''
• 7.6 Kleurgebruik in het exterieur in de tweede helft 20ste eeuw
• 8.0 Regionale verschillen in kleurgebruik in het Groene Hart
• 11.0 De kleurkeuze
• 12.0 Kleur, monumenten en welstand

Bron

Deze tekst is gebaseerd op: Ineke de Visser, Kleur op boerderijen. In het groene hart van Holland (Hardinxveld-Giessendam 2006)